Sigorta Halefiyet Hakkı (Rücu)
01.05.2026 · 3 dk okuma
Sigorta tazminat ödedikten sonra kusurlu sürücüye, araç sahibine veya işverene karşı rücu (geri alma) hakkına sahiptir (TTK m.1481). Halefiyet ilkesi gereği sigorta zarar görenin hakkını devralır. Bu süreç zarar göreni etkilemez.
Halefiyet İlkesi (TTK m.1481)
Türk Ticaret Kanunu m.1481 sigortanın halefiyet hakkını düzenler. Sigorta tazminat ödedikten sonra zarar görenin sürücü/araç sahibi/işverene karşı sahip olduğu hakları kanunen devralır. Bu:
- Sigorta zarar görenin yerine geçer (halef)
- Sürücüye/sahibe karşı dava açma hakkı sigortaya geçer
- İcra takibi açma hakkı sigortaya geçer
Rücu Halleri
Sigorta rücu hakkını şu durumlarda kullanır:
- Ehliyetsiz sürücü: Sürücü ehliyet sınırı ihlali halinde
- Alkol/uyuşturucu: Sınır üstü tespit edilirse
- Hız sınırı aşımı: Aşırı hız nedeniyle ağır kusur
- Tehlikeli araç kullanımı: Bilinçli risk alma
- Yanlış beyan (TTK m.1430): Poliçe alımında yanıltıcı bilgi
- Hatır taşıması (sınırlı): Yargıtay içtihatları kapsamı belirler
Rücu Süreç
- Sigorta zarar görene tazminatı öder
- Halefiyet hakkı kanunen oluşur (TTK m.1481)
- Sigorta kusurlu kişiye ihtarname gönderir
- Sonuç çıkmazsa Asliye Ticaret/Hukuk Mahkemesi'nde rücu davası
- Karar kesinleşirse icra takibi başlatılır
Zarar Görene Etkisi (Yok)
Rücu süreç sigorta ile kusurlu kişi arasındadır. Zarar gören:
- Tazminatını zaten almıştır
- Rücu davasında taraf olarak yer almaz
- Sigorta rücu kazansa veya kaybetse zarar göreni etkilemez
Rücu Zamanaşımı (2 Yıl)
TTK m.1420 uyarınca sigortadan kaynaklı talepler 2 yıllık zamanaşımına tabidir. Sigorta ödeme yaptıktan itibaren 2 yıl içinde rücu davası açmalı veya icra takibi başlatmalıdır.
Pratik Örnek
Senaryo: Alkol etkisindeki sürücü kazaya sebep olur, yaralı 800.000 TL tedavi gideri ister.
- Sigorta yaralıya 800.000 TL öder
- Halefiyet ilkesi devreye girer
- Sigorta sürücüye ihtarname gönderir (800.000 TL geri ödeme)
- Sürücü ödemezse Asliye Ticaret Mahkemesi'nde rücu davası
- Mahkeme kararı kesinleşirse icra takibi
- Sürücünün araç, ev, banka hesabı haczedilir
Aracı/İşvereni Etkilemesi
Rücu hakkı sürücü dışında müşterek sorumlulara da uzanır:
- Araç sahibi (KTK m.85)
- İşleten (kiralayan, ticari taşıyan)
- İşveren (iş kazası halinde)
Sigorta kusur oranlarına göre rücu eder; ağır kusur tek başına rücu sebebidir.
Tedbirge.ai ile Sürecinizi Takip Edin
Tedbirge bir teknoloji platformudur — avukatlık yapmaz. Avukatınızla anlaştıktan sonra Tedbirge.ai üzerinden dava aşamalarınızı, ihtarnamelerinizi, duruşma takviminizi şeffaf olarak takip edebilirsiniz. Hukuki tavsiye avukatınızdan gelir; teknolojik altyapı bizden.
Yasal Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki tavsiye değildir. Sizin durumunuza özgü değerlendirme için bir avukatınızla görüşün. Tedbirge.ai bir teknoloji platformudur, avukatlık hizmeti vermez.