İşveren Kusursuz Sorumluluk İş Kazası — TBK m.417 + İSG K. m.77 (2026)

İSG K. m.77 ve TBK m.417 uyarınca işveren iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini almakla yükümlüdür. Tüm tedbirleri aldığını ispat edemezse kusursuz da olsa maddi tazminat öder. Manevi tazminat için kusur aranır.

Yasal Çerçeve (İSG K. m.77 + TBK m.417)

İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu m.77 işverene objektif sorumluluk yükler. Türk Borçlar Kanunu m.417 işçinin yaşam, sağlık ve kişiliğini koruma yükümlülüğünü belirler. Bu iki madde birlikte uygulandığında işveren:

• İSG eğitimleri vermek (yıllık)
• Risk analizi yapmak ve güncellemek
• Koruyucu ekipman temin etmek
• Periyodik sağlık muayeneleri yapmak
• Gözetmen istihdam etmek (büyük işletmeler)
• Acil durum planı hazırlamak

Bu yükümlülüklerin tam yerine getirildiği ispat edilemezse işveren kusursuz da olsa sorumludur.

Objektif Sorumluluk Anlamı

Objektif sorumluluk şu demektir:

• Kusur ispat etmeye gerek yok — işverenin kanunda öngörülen yükümlülüklere uymadığı yeterli
• İşverenin "ben elimden geleni yaptım" beyanı yetersiz; somut belge gerekir
• Kazanın işyeri tehlikeleriyle ilişkisi kurulduğu anda sorumluluk doğar

Tedbir İspatı

İşverenin tedbir aldığını kanıtlamak için tipik belgeler:

• İSG eğitim kayıtları (eğitim tarihi, içerik, katılımcı imzaları)
• Koruyucu ekipman (KKD) teslim tutanakları
• Risk analizi raporu (yıllık güncellenmiş)
• Periyodik muayene raporları
• İş güvenliği uzmanı sözleşmesi ve gözetim raporları
• Acil durum tatbikat kayıtları
• Makine ve ekipman bakım kayıtları

Manevi Tazminat — Kusur Şartı

TBK m.56 manevi tazminat için kusur unsurunu arar. Objektif sorumluluk maddi tazminata uygulanır; manevi tazminat için işverenin en azından hafif kusurlu olması gerekir. Çoğu iş kazasında işveren kusuru tespit edilir (tedbir eksikliği = kusur).

İşçi Müşterek Kusuru

İşçi de kazaya kısmen kusurla sebep olduysa müşterek kusur (TBK m.52) uygulanır; tazminat oranla azalır. Ancak Yargıtay içtihatları işverenin tedbir ihmali halinde işçi kusurunu sınırlı uygular. Tipik haller:

• İşçi koruyucu ekipmanı kullanmadıysa: %20-40 kusur
• İşçi güvenlik kurallarını ihlal ettiyse: %30-60 kusur
• İşçi alkol/uyuşturucu etkisindeyse: %50-100 kusur

Tedbirge.ai ile Sürecinizi Takip Edin

Tedbirge bir teknoloji platformudur — avukatlık yapmaz. Avukatınızla anlaştıktan sonra Tedbirge.ai üzerinden dava aşamalarınızı, ihtarnamelerinizi, duruşma takviminizi şeffaf olarak takip edebilirsiniz. Hukuki tavsiye avukatınızdan gelir; teknolojik altyapı bizden.

Daha Fazla Bilgi →

Yasal Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki tavsiye değildir. Sizin durumunuza özgü değerlendirme için bir avukatınızla görüşün. Tedbirge.ai bir teknoloji platformudur, avukatlık hizmeti vermez.